|
| |||||||||||||||||
|
اگر شما یک یا چند دندان را از دست داده باشید و یا کاملاً بدون دندان باشید می توانید به منظور جایگزینی دندانهای ازدست رفته از ایمپلنت استفاده نمایید. ایمپلنت دندانی بخشی است که به عنوان ریشه دندان در داخل استخوان فک قرار گرفته و تاج دندان روی آن بازسازی می شود. از مزایای ایمپلنت این است که نیازی به تراشیدن دندانهای مجاور ندارد و در نتیجه هیچگونه آسیبی به سایر دندانها وارد نمی سازد. ایمپلنت به عنوان بهترین راه حل برای جایگزینی دندانهای از دست رفته شناخته شده است، چرا که ظاهری کاملاً طبیعی دارد و با دندانهای طبیعی افراد هیچگونه تفاوتی ندارد. بیمار در هنگام صحبت کردن و غذا خوردن کاملاً احساس آسایش می نماید.
جنس ایمپلنت معمولاً از فلزات مختلف و یا سرامیکهایی با ساختار مشابه استخوان است که با بافتهای بدن سازگاز هستند. در حال حاضر ایمپلنتها از فلز تایتانیوم ساخته می شوند.
از ایمپلنت می توان به عنوان ریشه دندان جهت نگهداری روکش هایی که جایگزین تاج دندان می شوند استفاده کرد که این روکش ها بطور ثابت توسط سیمانهای دندانپزشکی به ایمپلنت چسبانیده می شوند. همچنین در مواردی که برای دندانهای مصنوعی فرد گیرکافی در دهان نداشته باشد، می توان از ایمپلنت به عنوان محل گیر مناسبی جهت ثابت نگداشتن دندان مصنوعی استفاده نمود.
پیش از کاربرد ایمپلنت با دندانپزشک خود در این رابطه مشورت نمایید. برای استفاده از ایمپلنت سلامتی کامل بدن و همچنین دارا بودن استخوان فک و لثه های سالم از اهمیت زیادی برخوردار است. اگر شما سابقه بیماری مزمن داشته باشید و یا مبتلا به براکسیسم (سایش دندانها) و یا امراضی از جمله دیابت و غیره باشید، میزان موفقیت ایمپلنت کاهش می یابد. علاوه بر این افرادی که از سیگار و مشروبات الکلی مصرف می کنند مورد مناسبی برای این عمل به شمار نمی روند.
جراح دندانپزشک ایمپلنت را طی عمل جراحی ویژه در استخوان فک شما قرار می دهد. این جراحی معمولاً در داخل مطب دندانپزشک و با بی حسی موضعی انجام می شود. برای تسکین درد و عوارض پس از عمل جراحی ممکن است نیاز به مصرف داروهای مسکن و آنتی بیوتیکها باشد.
این زمان بسته به عوامل مختلف متفاوت خواهد بود. مدت زمان بهبود پس از جراحی نیز به سرعت ترمیم بافتهای فرد بستگی دارد، هرچند با پیشرفت تکنولوژی این مدت زمان به میزان قابل توجهی کاهش یافته است. بطور متوسط زمان ترمیم بافتی و تشکیل استخوان حدود 2-3 ماه است که می توان پس از این مدت مراحل ساخت پروتز (تاج دندان) را آغاز کرد.
در صد موفقیت انجام ایمپلنت به عوامل مختلفی بستگی دارد که در بیماران مختلف متفاوت است. حتی این مسئله در مورد ایمپلنت فک بالا و پایین نیز تفاوت دارد. به طور متوسط میزان موفقیت ایمپلنت دندانی 95% گزارش شده است.
سلامت بدن شما در میزان موفقیت ایمپلنت مؤثر است. عدم رعایت بهداشت دهان و دندان دلیل عمده ای برای از دست رفتن ایمپلنت به شمار می رود. استفاده از نخ دندان و مسواک زدن حداقل 2 بار در روز از اهمیت زیادی برخوردار است که دندانپزشک شما نحوه مراقبت صحیح از ایمپلنت را به شما آموزش خواهد داد. برای اطمینان از سلامت لثه ها حداقل 4 بار در سال برای بررسی بافت لثه به دندانپزشک خود مراجعه نمایید.
در این خصوص باید با دندانپزشک خود مشورت کنید. در بسیاری موارد این مبلغ با هزینه روشهای درمانی سنتی تفاوت چندانی نخواهد داشت. |
همه چیز در مورد دندان درد! (1)
خدا درد دندان را نصیب هیچ کس نکند .... واقعاً وحشتناک است بخصوص که شب ها تشدید شده و خواب و آرامش را از آدمی سلب میکند .... خوب راه حل هم این هست که به مسکنی پناه آوریم تا قابل تحمل شده و صبح فرا رسد و خودمون و به دندانپزشک برسانیم تا راه چاره ای برای درد دندان مان پیدا کند.
دندان درد از اون دردهایی است که واقعاً تحمل آن سخت است . در این مقاله سعی میکنیم تا علاوه بر تشریح علل ایجاد دندان درد در مورد نحوه تسکین این درد و راههای درمان آن و همچنین فرق دندان درد با سایر دردها هم صحبتی داشته باشیم و خلاصه هرآنچه در مورد دندان درد هست را برای تان شرح خواهم داد.
قبل از هر چیز میخواهم توضیحی در مورد علت ایجاد دندان در برایتان مطرح نمایم .
علت دندان درد
قبل از شروع برسی دندان درد بد نیست به این تصویر یک نگاه مجدد بیندازی م ...قسمت های مختلف دندان را در یک مقاله جدا بنام آشنائی با ساختمان دندان شرح داده ام .این تصویر یک برش طولی از یک دندان آسیاب میباشد که اجزاء مختلف آن را بخوبی نشان میدهد . اتاق پالپ محفظه ای است
که عروق و اعصاب دندان در آن واقع شده و یک محیط بسته و استریل هست که به بیرون از بدن راهی ندارد و فقط از طریق نوک ریشه با بدن در ارتباط است . حال به علت پوسیدگی یا هر علت دیگری این محفظه بسته آلوده به میکروارگانیسم شود باعث ایجاد التهاب در این ناحیه شده و چون این محفظه بسته میباشد و افزایش حجم ناشی از ایجاد التهاب را با افزایش فشار داخلی دندان پاسخ میدهد به این صورت که فشار داخلی این حفره اتاق پالپ به صورت وحشتناکی افزایش پیدا میکند و این امر باعث ایجاد فشار شدید به پایانه های عصبی که در این اتاق پالپ واقع هستند شده و ایجاد دندان درد شدید میکند .و تا این فشار هست ما دندان درد را خواهیم داشت ... مسکن هائی مانند ایبو بروفن و یا مفنامیک اسید که از دسته داروهای ضد التهابی هست معمولا با کاهش التهاب داخل اتاق پالپ و متعاقب آن کاهش فشار داخلی موجب کاهش دندان درد میشود و برای همین هست که برای دندان درد استفاده میشود.
حال ما به هر وسیلهای بتوانیم این فشار دندان افزایش یافته داخل اتاق پالپ را کم کرده و یا از بین ببریم میتوانیم درد دندان را کاهش دهیم . دندانپزشکان هم دقیقا همین کار را میکنند و با تراش و باز کردن اتاق پالپ موجب کاهش درد دندان میشوند.
ما معمولا جلسه اول که بیمار درد شدید دارد در حد باز کردن این حفره و پانسمان دندان کار میکنیم تا فقط درد بیمار کاهش یافته و در جلسات بعدی اقدام به درمان ریشه دندان میکنیم.این در مورد علت ایجاد درد دندان.
چرا دندان درد در شبها بیشتر است؟ خوب با توجه به توضیحی که در مورد علت دندان درد دادم شبها با توجه به حالت دراز کشی که هستیم فشار کل ناحیه سر افزایش پیدا میکند . یعنی ما وقتی در حالت ایستاده هستیم یک فشاری در رگها وجود دارد و وقتی که دراز میکشیم فشار رگها مقداری افزایش پیدا میکند همین امر باعث میشود که عروقی هم که در ناحیه اتاق پالپ وجود دارد فشار شان افزایش پیدا کرده و فشار داخلی پالپ دندان باز افزایش پیدا کرده و دندان درد هم به همان نسبت افزایش پیدا کند .... برای همین هست که بیماری که دندان درد دارد شبها بلند میشود و هی برای خودش قدم میزند تا صبح بشه .... چون تا بخوابه درد تشدید میشه و وقتی قدم میزنه چون سرپا هست دردش کاهش پیدا میکنه ؟!
نحوه استفاده از نخ دندان
متاسفانه اکثر مردم اطلاعات کافی از نحوه مراقبت از دندانهای خود ندارند و رعايت بهداشت دهان و دندان را در اين خلاصه کرده اند که توصيه بکنند که مسواک بزنيد .... مسواک بزنيد و..... مسواک بزنيد .... در صورتی که مسواک زدن يک بعد محدودی از مقوله بهداشت دهان و دندان ميباشد . حتی نحوه مسواک زدن نيز مهمتر از مسواک زدن ميباشد و کيفيت مسواک زدن مهمترين چيزی است که کمتر بدان توجه ميشود . انشاالله در يک مقاله جداگانه به نحوه صحيح مسواک زدن خواهم پرداخت . رعايت بهداشت دهان و دندان نيازمند داشتن اطلاعات وسيع در اين زمينه است و اين اطلا عات وسيع شامل شناخت اجزاء مختلف و بافت های موثر در سيستم تغذيه ای بدن .... تغذيه و نقش آن در بهداشت دهان و دندان رابطه صحيح با دندانپزشک خانواده ..... ترميم به موقع مشکلات بوجود آمده در سيستم دهان و دندان از جمله پوسيدگی ها و بيماری های لثه ای و ..... ميباشد از جمله عوامل موثر در بهداشت دهان و دندان استفاده از نخ دندان ميباشد که با توجه به اطلاعاتی که در اين ۱۲ سال مطب داری کسب کرده ام به جرعت ميتوانم بگويم که ۹۰ درصد مردم از آن استفاده نميکنند و بيش از نصف افرادی که از نخ دندان استفاده ميکنند از استفاده صحيح از آن بی خبر هستند ..... و اين ضرورتی شد که قبل از مسواک زدن به اين مقوله بپردازيم راستش مدت زيادی بود که دنبال تصاوير مناسبی بودم که روش استفاده از نخ دندان را بخوبی نمايش دهد .... ولی متاسفانه موفق نشدم.... هر چه کتب علمی در دسترس بود را زيرو رو کردم .... در اينترنت به جستجو پرداختم و .... مطلب بود ولی تصاوير مناسب وجود نداشت .... خلاصه در کارمون رکود ايجاد کرده بود .... يهو به خودم گفتم که چرا خودم دست به کار نشوم ..... يعنی خودم چرا اين عکس ها رو تهيه نکنم ؟ .... چه ايده خوبی .... خلاصه نخ دندان را دادم دست منشی و شروع کردم به عکس گرفتن ..... چقدر خوب شد .... چيزی که ميخواستم خوب حالا درس رو شروع ميکنيم خوب دقت کنيد ..... اين دو عکس پائينی نهوه استفاده از نخ دندان را در فک پائين و بالا بخوبی نشان ميدهد .دفعات اول شايد مانور دادن با نخ دندان حلقه شده کمی مشکل باشد ولی بمرور کار کردن با آن راحت خواهد بود . نکته خيلی مهم در استفاده از نخ دندان اين است که بعد از تميز کردن يک ناحيه به ازای هر دندان که تميز ميکنيد يک انگشت نخ دندان را در بين انگشتانتان بچر خانيد تا هميشه يک ناحيه تميز از نخ دندان در بين دو انگشتتان قرار گيرد . حلقه بودن نخ دندان اين مزايا را دارد که از کل طول نخ استفاده ميکنيد حتی نزديکی های محل گره زدن نخ . در صورت چرخش مداوم نخ از انتقال مواد عفونی موجود در بين يک دندان به نواحی مجاور جلوگيری خواهيم کرد اما چند نکته فنی در استفاده از نخ دندان : ۱- نخ دندان را از يک طرف ديواره دندان وارد کرده و موقع خارج کردن از ديواره مقابل خارج کنيد يعنی نخ دندان يک حلقه کامل لای دو دندان مجاور بزند ۲- نخ دندان را حتما به لثه مجاور دو دندان بکشيد تا خوب تميز شود . در اوايل شايد از لثه خون بيايد .... ولی بی توجه باشيد چون بعد از مدتی که لثه خوب تميز شد خونريزی کاهش پيدا خواهد کرد . در صورت ادامه خونريزی حتما به دندانپزشک مراجعه کنيد. احتمالا به جرم گيری نيازمند خواهيد بود ۳- در صورتی که استفاده از نخ دندان همراه با رشته رشته شدن نخ باشد و يا منحر به پاره شدن نخ دندان گردد دو مشکل ممکن است که باعث اين مسئله شود اول پوسيدگی از بين دو دندان ... دوم وجود جرم در اون ناحيه . البته پرکردنگی نامناسب هم باعث پاره شدن نخ دندان خواهد بود که در هر سه صورت بايد به دندانپزشک مراجعه و نسبت به رفع مشکل اقدام نمائيد . ۴- بهترين موقع استفاده از نخ دندان در بين مسواک زدن خواهد بود به اين صورت که وقتی مسواک زدن را شروع کرديم و خمير دندان بخوبی کف کرده .... مسواک زدن را موقتا کنار ميگذاريم و نخ دندان را بدست ميگيريم و بعد از استفاده از نخ دندان دوباره مسواک زدن را ادامه ميدهيم ..... اين بهترين روش است .اما اگر حوصله چنين کاری را نداريد ترجيحا بهتر است قبل از مسواک زدن اول با نخ دندان لای دندانها را خوب تميز کنيد بعد مسواک بزنيد ۵- مطمئا باشيد که در صورتی که مشکلی از لحاظ پوسيدگی يا پر کردگی نامناسب داريد يا دچار بيماری لثه هستيد استفاده از مسواک و نخ دندان مشگل شما را حل نخواهد کرد که هيچ استفاده از اين وسايل هم زياد مفيد فايده نيست .... لذا حتما به دندانپزشک خانوادگی خود مراجعه کرده و اول از سلامتی دندانهايتان مطمئن شويد بعد با خيال راحت به بهداشت دهان و دندان خود برسيد و فقط هر سال به دندانپزشک مراجعه کنيد ..... ۶- با با تورو به خدا سوال از من بکنيد ..... عصبانی ميشم و ديگه نمينويسم آ...... دندانپزشک مفت گير آورديد و باز باهاش مشاوره نميکنيد ..... بسم الله شروع کنيد .... آره همين سولاتی که به ذهنتان رسيده بپرسيد .... بخدا جواب کامل بهتون خواهم داد؟.... دسدتون درد نکنه






آشنائی با ساختمان دندان
هر کسی بخواهد در مورد مسائل مربوط به دندانپزشکی اطلاعاتی کسب کند ناچار است که در مورد ساختمان دندان اطلاعاتی مختصر داشته باشد اين شناخت در مراحل بعدی که ميخواهيم مشکلات دندانی را برسی کنيم بسيار مفيد خواهد بود . لذا اگر فعلا حوصله نداريد از خواندن صرفنظر کنيد و در نوشته های بعدی که نيازمند اشاره به قسمت های مختلف دندان ميباشد ميتوانيد مراجعه کنيد . همانطور که در شکل ميبينيد يک دندان سالم در ظاهر از دو قسمت عمده تشکيل شده تاج دندان و ريشه دندان .ولی در واقع از سه قسمت مجزا يعنی ۱- مينا ۲- عاج ۳ - پالپ يا عصب دندان تشکيل شده است . دندان يک سری بافتهای نگه دارنده دارد که شامل ۱- استخوان فک ۲- لثه ۳- الياف نگهدارنده ميباشد که هر کدام را مختصری شرح ميدهم: ۱ - مينای دندان .... سختترين عضو بدن از لحاظ استحکام ميباشد و بعنوان يک پوشش کل تاج دندان را میپوشاند و در واقع چيزی که در دهان از يک دندان سالم مشاهده ميکنيم همان مينای دندان است . ضخامت اين لايه متغير بوده و در بعضی جاها تا ۳ ميليمتر ميرسد . ۲- عاج ... حجم اصلی دندان را تشکيل ميدهد و به عنوان يک بافت زنده بحساب می آيد که توسط پوششی از مينا در قسمت تاجی و الياف نگهدارنده در قسمت ريشه پوشيده شده است در وسط مينا پالپ دندان واقع است که شامل عروق و اعصاب دندان ميباشد . ۳- پالپ..... در اصطلاح عاميانه عصب دندان ناميده ميشود ولی در واقع عصب دندان قصمت جزئی از اين بافت است. بافت همبندی همراه با عروق و اعصاب و بافت لنفاوی و اعصاب از ضمائم آن ميباشد .پالپ دندان غير از اعصاب حسی که دارد ضائده هائی به داخل عاج فرستاده که طراوت و رطوبت دندان را تامين ميکند و دندان عصب کشی شده خشک و شکننده ميشود. قسمت های مختلف بافت های نگهدارنده شامل: ۱- استخوان فک ..... هر کدام از فک ها سوراخهائی دارد که دندانها در داخل آنها واقع است . کله پاچه که خورديد به دندانهای واقع در داخل فک گوسفند دقت کنيد فک انسان هم خيلی شبيه آن ميباشد ۲- لثه .... لثه دندان برای همه آشنا است و در رعايت بهداشت دهان و دندان اهميت بسزائی دارد . لثه بايد چسبندگی محکمی به دندان داشته باشد و اگر اين چسبندگی به هر علتی کاهش پيدا کند باعث تجمع غذائی و انواع بيماريهای لثه ای ميشود رنگ طبيعی لثه سالم صورتی رنگ ميباشد و نمائی مثل پوست پرتغال بايد داشته باشد. ۳- الياف پريودنتال ....يا الياف نکه دارنده باعث چسبيدن محکم دندان از قسمت ريشه به استخوان فک ميشود . موقعی که لثه آسيب ببيند مواد غذائی و ميکربها داخل اين بافت شده ضمن تخريب آن باعث تحليل استخوان اطراف ريشه شده و در نهايت باعث شل شدن دندان ميشود .در موقع شل شدن دندان استخوان اطراف ريشه تحليل ميرود و پيوند ريشه با آن از بين ميرود عروق و اعصاب از طريق سوراخهائی که در انتهای ريشه دندان واقع هستند وارد پالپ دندان ميشوند . اين سوراخها در موقع عصب کشی نقش خيلی مهمی بازی ميکنند که بموقع شرح داده خواهد شد.
پروتز ثابت چیست؟
پروتز به هر جسمی که به طور مصنوعی ساخته شده و جايگزين يک عضو از دست رفته بدن انسانی ميشود اطلاق ميگردد.... در زمينه دندانپزشکی پروتزها معمولا جايگزين دندانهای از دست رفته ميشود ولی تنها شامل این مورد نيست و در مواردی که قسمتی از فک به دلايلی مثل سرطان و تصادفات و غيره از بين ميرود توسط پروتز های مصنوعی که ساخته ميشود جايگزين ميگردد.در زمينه جايگزينی دندانهای از دست رفته ما از سه نوع پروتز استفاده ميکنيم که شامل پروتز های متحرک .... ثابت و ايمپلنتها ميشود که خود نوعی از پروتز ثابت ميباشد .... مورد بحث امروز پروتز ثابت ميباشد . به اين تصوير دقت کنيد .... به نظر شما جايگزينی اين دندان از دست رفته چقدر اهميت دارد؟ .....خوب خيلی .... چندين راه برای جايگزينی وجود دارد.يک راه ساده و ارزان پروتز متحرک ميباشد از اين دندونهايی که به راحتی ميتونيم در بياريم و معمولا يک چيز يوغوری است و هر بار که غذا ميخوريم بايد در بياريم و بشوئيم ....و مواظب باشيم که قورتش نديم ؟!خوب خيلی ها که امکانات مالی خوبی ندارند اين گزينه را مجبور هستند که انتخاب کنند. معمولا به اينها فيلیپر ميگويند و از اين نوع پروتز ها هم تصوير تهيه کرده ام که در جايش بحث خواهيم کرد .... معمولا به صورت موقت بعد از کشيدن دندان از اين پروتز هم استفاده ميشود تا جای زخم دندان کشيده شده خوب شود بعد نسبت به پروتز ثابت اقدام گردد..... تا بدينوسيله زيبائی بيمار در مدت ترميم زخم هم تامين گردد..... راه دوم جايگزينی پروتز ثابت ميباشد که با استفاده از دندانهای کنار دندان از دست رفته يک پروتزی ساخته ميشود که به صورت ثابت ميچسبد و در نمياد و زيبائی و عملکرد قابل قبولی دارد که الان شرح خواهم داد..... البته راه ديگر جايگزينی ايمپلنت ميباشد که بدون تراش دندانهای کناری دندان از دست رفته از خود بافت استخوانی دندان کشيده شده به عنوان بستر پروتز استفاده ميشود که در مبحث ايمپلنتها شرح خواهم داد.....حال به توضيح پروتز ثابت میپردازيم ..... اين همان دندان کشيده شده است که قصد جايگزينی دندان کشيده شده را داريم ..... در اين حالت بايد دندانهای کناری را در حدی که بشود به عنوان پايه استفاده کرد تراش ميدهيم ..... بزرگترين مسئله ای که بيماران دارند اين است که حيفشان مياد که دندان سالمشان تراش بخورد و تا حدودی هم حق دارن و برای همين هم هست که بيشتر به ايمپلنت رو مياورند ولی خوب ايمپلنت به دليل هزينه بالا و در ضمن مراحل زياد جراحی و مشگلات ديگری که ممکن است پيش بيايد هميشه نميتوتند جايگزين مناسبی باشد.... پروتز ساخته شده بر روی اين دندانهای تراش خورده اگر بدقت جايگزين گردد نه تنها آسيب به دندان نميرسد بلکه در حفاظت از دندان هم موثر خواهد بود .... ولی هر نوع بی دقتی در ساخت پروتز واقعا اين دندانهای سالم تراش خورده را در معرض آسيب جدی قرار خواهد داد. اين پروتز ها را معمولا چند روزی با چسب موقت ميچسبانيم و بعد از اطمينان از نداشتن مشکلی از لحاظ درد و جويدن و.... با چسب دائم ميچسبانيم ........ مراقبت های بعد از ساخت توسط بيمار و چک کردن سالانه پروتز توسط دندانپزشک از اهميت بسزائی برخودار است و باعث افزايش طول عمر پروتز ميشود



لطفا جهت کسب اطلاعات بیشتر باشماره۰۹۱۱۲۱۱۲۲۷۵:(قاسم اسدی)تماس بگیرید.
با تشکر.تک دنتال
آشنائی با ارتودنسی یا ردیف کردن دندانها
دختر خانم با قیافه ای اندوهناک سعی میکند مامان خود را راضی کند تا هزینه های ارتودنسی را تقبل فرمایند و مامان هم چشم به دهان دکتر دوخته که تا شاید حرفی و کلامی که دلالت بر عدم نیاز فرزندش به ارتودنسی دارد را از دهان دکتر بشنود تا با استناد به آن دخترک را راضی کند که دست از سرش بردارد و از خر شیطون بیاد پایین و بی خیال ارتودنسی شود ..... - مامان سوسن دختر هم سایمون میشناسید ش که دندانش از من هم بهتر بود مگه ندیدی سیم تو دهن شه ..... تازگی ها شروع کرده به ارتودنسی ... مگه من چیم کمه .... تو اصلا به فکر آینده من نیستی .....! - عزیزم دیدی که دکتر گفتند زیاد واجب نیست مقداری شاید تو قیافه ات اثر بذاره ولی نه آنچنان که فکر میکنی .... فرقی نخواهد کرد....؟1 ای خدا ..... خدا نکنه چیزی تو ایران مد بشه ..... دیگه این چه نوع کلاسیه که سیم تو دهن بودن را برای خود کلاس ساخته اند ..... ولی خوب چه بخواهیم و چه نخواهیم واقعیتی است که بایستی پذیرفت . من خودم سناریویی که در بالا ذکر کردم را جسته و گریخته در مطب شاهد بوده و هستم ..... این مسئله باعث شد تا به طور اساسی به موضوع ارتودنسی بپردازیم و قضیه را مقداری بشکافیم که اصلا ارتودنسی چیست و چه ضروری اتی باعث میشود که به این درمانها تن دهیم و تا کجا ضروری است و چقدر ش بی اهمیت است ..... با این مقدمه میریم سر اصل موضوع : مشکلاتی که ردیف نبودن دندانها ایجاد میکند به سه دسته مهم تقسیم میشود که هر کدام را به صورت جدا گانه برسی میکنیم تغذیه مناسب ما برای یک تغذیه مناسب علاوه بر اینکه نیازمند دندانهای سالم هستیم نیاز داریم که این دندانها در سر جای خود قرار گیرد تا از عهده آسیاب کردن غذا نیز برآید برای آسیاب کردن غذا یا به اصطلاح جویدن غذا دندانهای فک پائین و بالا بایستی در یک موقعیتی قرار گیرند که در یک هماهنگی با عضلات عمل جویدن ممکن گردد هر نوع عدم تعادل و یا هر نوع جابجائی دندانها به صورتی که یک سیکل کامل جویدن را به هم بزند سیستم جویدن مختل میشود . این ضرورت اولی بود که ما را وادار میکند تا بتوانیم دندانها را در موقعیت مناسب قرار دهیم . زیبائی... زیبائی صورت امری است که نمیشود آن را جدی نگرفت به هر حال خداوند هر کدام ما را به یک صورت آفریده و خیلی از مشخصات صورت ما به صورت ژنتیکی تعیین میشود .ولی عوامل محیطی هم در شکل گیری صورت بی تاثیر نیست به عنوان مثال وجود لوزه سوم ویا لوزه های بزرگ در سنین 7-8 سالگی باعث تنفس دهانی در بچه شده و همین امر در صورت تداوم با فشار منفی که در سقف دهان ایجاد میکند به مرور باعث کشیده تر شدن صورت و در نتیجه بسته تر شدن قوس فک بالا میشود که در موارد شدیدتر واقعاً به زیبائی لطمه میزند . با تشخیص به موقع و رفع تنفس دهانی بخوبی میشود از ایجاد این مشکل در بچه جلوگیری کرد . بسیاری از درمانهای ارتودنسی برای رفع ناهنجاری هائی که در ظاهر صورت اثر نامطلوب دارد صورت میگیرد . پس و پیش بودن دندانهای جلویی یا جلو و یا عقب بودن فک و عدم تناسب آن با صورت که باعث عدم زیبایی میشود همه نیاز به ارتودنسی را ایجاب میکند و این حق طبیعی هر فردی است که به فکر زیبائی خود باشد. چون برای یک شخصیت سالم واقعاً موثر است مسائل بهداشتی 32 دندان موجود در فک در یک موقعیت طبیعی به صورت دو نیم قوس فک بالا و پایین به صورتی قرار میگیرند که عمل جویدن و یا آسیاب کردن غذا به نحو مطلوب ممکن گردد هر نوع انحراف از این موقعیت طبیعی دندانها باعث ایجاد مشکلاتی میشود که ضرورت ردیف کردن و یا برگرداندن موقعیت مناسب دندانها را ایجاب میکند که این عمل با درمانهای ارتودنسی میسر میگردد. ضرورت این کار تا حدی است که یک رشته تخصصی مهم و جداگانه ای در رشته دندانپزشکی به نام رشته تخصصی ارتودنسی ایجاد شده که از مهمترین رشته های تخصصی دندانپزشکی میباشد .
یکی از مشکلاتی که ردیف نبودن دندانها ایجاد میکند عدم توانائی در تمیزکردن مناسب این دندانها است . شما فکر کنید که در قوس فک بلای شما که همه در یک ردیف قرار گرفته اند یک دندان نسبت به بقیه داخل تر قرار گرفته باشد .... خوب چه اتفاقی می افتد . به طور معمول که مسواک میزنیم این دندان کمتر مسواک میخورد و در دراز مدت میبینید همین دندان همراه با دندانهای کناری زودتر از دندانهای دیگر میپوسد شاید این مسئله را زیاد جدی نگیرید ولی منی که هر روز با چندین بیمار از نزدیک سرو کار دارم بخوبی میبینم که چنین دندانها چطوری زود خراب میشود بقول معروف در نمونه های انبوه خود را بخوبی نشان میدهد . خوب با اصلاح وضعیت این دندان و هم ردیف کردن این دندان ما زمینه را برای بهتر تمیز کردن این دندان فراهم میکنیم .
پس به طور خلاصه ما برای درک موضوع ارتودنسی باید اول از همه بدانیم که یک دندان نرمال و ردیف شده چه مشخّص اتی دارد و دوم چه ناهنجاری هائی در ردیف بودن دندانها ممکن است پیش بیاید و سوم اینکه چه ضرورتی دارد که این دندانهایی که ردیف نیستند را ردیف کنیم
در این مقاله ما به قسمت سوم پرداختیم و سه ضرورت مهمی که باعث میشود به ارتودنسی رو بیاوریم را ذکر کردم که اولی تغذیه سالم ، دومی تامین زیبائی و سومی ایجاد شرایطی که بتوان به طور مطلوب به بهداشت دندانها رسید را ذکر کردم در مقالات بعدی به دو موضوع اولی و دومی خواهم پرداخت.
-پروتز پارسیل:
این پروتز شامل چندین دندان جایگزین متصل به یک پایه پلاستیک به رنگ لثه است که توسط یک اسکلت فلزی بهم متصل شده اند. پروتز پارسیل با گیره های فلزی یا وسایلی که به آنها اتصالات دقیق اطلاق می شود به دندانهای طبیعی شما متصل می شود.این اتصالات دقیق تقریباً دیده نمی شوند و معمولاً از گیره های فلزی زیباتر هستند. ممکن است برای تطابق بهتر یک پروتز پارسیل با دندانهای طبیعی، لازم باشد که آنها روکش شوند. بویژه وقتی از اتصالات دقیق استفاده می شود.
1- چه مدت طول می کشد تا به استفاده از پروتز پارسیل عادت کنیم؟
در چند هفته اول، پروتز پارسیل جدید شما ممکن است حجیم و ناراحت بنظر آید، ولی دهان بالاخره عادت کرده و آن را قبول می کند. قرار دادن و برداشتن پروتز مقداری تمرین می خواهد. کلیه دستورات دندانپزشکتان را رعایت کنید. پروتز باید به راحتی در جای خود قرار گیرد. هرگز با گاز گرفتن پروتز آن را با فشار به سر جای خود نرانید. این کار باعث خم شدن یا شکستن کلاسپها می شود.
1- چه مدت باید از پروتز استفاده کنیم؟
دندانپزشک دستورات لازم را دراین زمینه به شما خواهد داد. ابتدا ممکن است از شما خواسته شود که تمام مدت از آن استفاده کنید. گرچه این امر ممکن است کمی ناراحت کننده باشد، ولی این سریع ترین راه برای نشان داده شدن قسمتهایی از پروتز است که ممکن است نیاز به تنظیم داشته باشد. اگر پروتز فشار زیادی به یک ناحیه خاص وارد کند، آن نقطه زخم می شود. دندانپزشک پروتز شما را تنظیم می کند تا راحت تر تطابق یابد. بعد از انجام تنظیم های لازم، معمولاً دندانپزشک توصیه می کندکه قبل از رفتن به رختخواب، آن را از دهان درآورده و صبح دوباره ازآن استفاده کنید.
1- آیا غذا خوردن با پروتز پارسیل مشکل است؟
غذا خوردن را با غذاهای نرم و بریدن آن به قطعات کوچک شروع کنید. با هر دو طرف دهان بجوید تا فشار یکنواختی روی پروتز وارد شود.از مصرف غذاهای چسبنده و سفت پرهیز کنید.
1- آیا پروتز پارسیل نحوه صحبت کردن را تغییر می دهد؟
اگر تلفظ بعضی کلمات با پروتز جدید برای شما مشکل است، با صدای بلند تمرین کنید، کلماتی که در تلفظ آنها مشکل دارید، تکرار کنید. به مرور زمان، شما به صحبت کردن صحیح با پروتز خود عادت خواهید کرد.
1- نحوه مراقبت از پروتز پارسیل چگونه است؟
بهتر است جلوی یک سینک پر از آب بایستید تااگر بطور اتفاقی پروتز از دست شماافتاد، مشکلی پیش نیاید. برای حذف خرده های مواد غذایی و پلاک از سطح پروتز، هر روز آن را مسواک کنید. این کار مانع تغییر رنگ یافتن پروتز نیز می شود. بهتر است از مسواکهای مخصوص پروتز که موهای آن مناسب این کار است،استفاده کنید. البته یک مسواک با اندازه متوسط (regular) و موهای نرم هم قابل قبول است. سایر شوینده های خانگی واغلب خمیر دندانها سایندگی زیاد داشته و نباید برای تمیز کردن پروتز بکار روند. کلیه سطوح پروتز باید کاملاً تمیز شود و به آرامی مسواک زده شود تا صدمه ای به اتصالات پلاستیکی و یا خم شده وارد نشود.
اگر پروتز مرطوب نگهداشته نشود، شکل صحیح خود را از دست می دهد. بنابراین شبها پروتز باید در آب یا محلول مخصوص این کار قرار داده شود.البته اتصالات فلزی در محلولهای ویژه پروتز ممکن است دچار تیرگی شوند. دندانپزشک روش صحیح نگهداری از پروتز را به شما توصیه خواهد کرد.
1- آیا پروتز پارسیل نیاز به تنظیم مجدد دارد؟
با گذشت زمان و افزایش سن، دهان بطور طبیعی تغییر می کند و ممکن است نیاز به تنظیم مجدد پروتز باشد. استخوان و لثه ها تحلیل رفته و پروتز لق می شود. پروتز لق مشکلات متعددی مثل زخم و عفونت را ایجاد می کند. بنابراین اگر پروتز شما لق شده است، فوراً به دندانپزشک خود مراجعه کنید تا مجدداً تنظیم شود.
1- آیا من خود می توانم تنظیم های جزیی یا ترمیم پروتز پارسیل را انجام دهم؟
با این کار شما ضرر جدی به پروتز و سلامتی خود وارد می سازید. این کار به پروتز صدمه وارد کرده و باعث عدم تطابق صحیح آن در دهان و بروز التهاب و زخم می شود. چسب هایی که در بازار فروخته می شوند، اغلب مواد شیمیایی مضری دارند که نباید روی پروتز استفاده شوند. اگر پروتز شما تطابق خوبی نداشت، دچار شکستگی یا ترک خوردگی شد یا یکی از دندانها لق شد، بلافاصله به ملاقات دندانپزشک بروید. اغلب در همان روز، دندانپزشک می تواند تغییرات و تعمیرات لازم را انجام دهد. در موارد پیچیده تر ممکن است لازم باشد، پروتز به لابراتوار فرستاده شده و ترمیم گردد.
1- آیا کار خاصی برای مراقبت از دهان باید انجام شود؟
دوبار مسواک زدن و تمیز کردن بین دندانها بطور روزانه، مانع بسیاری پوسیدگیها و بیماریهای لثه می گردد که منجر به از دست رفتن دندانها می گردند. توجه خاص به تمیز کردن دندانهایی که زیر گیره های فلزی پروتز قرار می گیرند، معطوف دارید. پلاک دندانی که زیر این گیره ها جمع می شود،احتمال بروز پوسیدگی را در این دندانها افزایش می دهد. دندانپزشک روش صحیح مسواک زدن و تمیزکردن بین دندانها را به شما نشان خواهد داد. انتخاب یک رژیم غذایی صحیح و متعادل نیز اهمیت دارد. ملاقات دندانپزشک در فواصل مشخص وبطور مرتب جهت چک آپ وضعیت دهان و دندانها امری حیاتی است.
2-پروتز کامل(دست دندان)
2- تفاوت پروتز کامل معمولی و فوری
پروتزهای کامل بر اساس زمان گذاشتن آنها در دهان به دو نوع معمولی وفوری تقسیم می شوند. پروتزهای فوری بلافاصله بعد از کشیدن دندانهای باقیمانده در دهان گذاشته می شوند. بدین منظور، قبلاً دندانپزشک قالب فکین بیمار را تهیه کرده و اندازه گیریهای لازم را انجام داده است. مزیت این نوع پروتز این است که بیمار در طی دوره بهبودی، بی دندانی کامل را تجربه نمی کند.از آنجا که استخوانها و لثه ها ممکن است در طی دوره بهبودی بویژه شش ماه اول بعد از کشیدن دندانها تحلیل یافته و جمع شوند، پروتز فوری ممکن است به منظور تطابق صحیح، نیاز به ترمیم(reline/rebase) داشته باشد. پروتز کامل معمولی، معمولاً پس از بهبودی بافتها که حداقل 8-6 هفته بطول می انجامد، ساخته می شود.
2- اوردنچر
یک پروتز متحرک است که روی تعداد کمی دندان طبیعی باقیمانده تطابق می یابد. دندانهای باقیمانده برای تأمین ثبات پروتز باید آماده شده و تراش داده شوند. دندانپزشک تشخیص می دهد که آیا اوردنچر مناسب شما می باشد یا خیر.
2-استفاده از پروتز کامل چگونه است؟
پروتز جدید برای چند هفته ممکن است ناراحت بنظر آید تا اینکه به آن عادت کنید. حتی قبل از اینکه عضلات گونه و زبان یاد بگیرند تا آن را در جای خود نگهدارند. ممکن است احساس کنید پروتز لق می باشد. ممکن است دهان کمی دچار التهاب یا زخم شود و یا بطور موقت کمی افزایش جریان بزاق را حس کنید. بتدریج که دهان به پروتز عادت می کند، این مشکلات کاهش می یابد.معمولاً بعداز تحویل پروتز یک یا چند جلسه پیگیری لازم است اگر مشکلی بویژه التهاب و زخم ادامه یافت، حتماً با دندانپزشک خود مشورت نمائید.
2-آیا قادر به جویدن با پروتز کامل خواهم بود؟
جویدن با پروتز نیاز به کمی تمرین دارد. با غذاهای نرم و یا ترد و شکننده و بریدن آن به تکه های کوچک شروع کنید. همزمان با هر دو سمت دهان و به آرامی بجوید تا مانع کج شدن پروتز شوید. به مرور به پروتز خودعادت خواهید کردو به رژیم غذایی نرمال خود برمی گردید.(تقریباً دو تا دو و نیم ماه بعد) در مورد غذاهای سفت و داغ و یا استخوانهای لبه تیز محتاط باشید.
2-آیا قادر به صحبت کردن با پروتز کامل خواهم بود؟
تلفظ بعضی لغات نیاز به تمرین دارد. کلماتی که با آنها مشکل دارید، بلند بلند تکرار کنید.اگر هنگام صحبت کردن، پروتز صدا می دهد، آهسته تر صحبت کنید. گاهی هنگام سرفه، خنده یا حتی لبخند زدن، پروتز از جای خود حرکت می کند. آن را با جویدن آرام و قورت دادن آب دهان به سر جای خود برگردانید. اگر مشکل صحبت کردن شما ادامه یافت، با دندانپزشک خود آن را در میان بگذارید.
2-چه مدت باید از پروتز کامل استفاده کنم؟
دندانپزشک راهنمائیهای لازم را در این زمینه خواهد نمود. در طی چند روز اول، ممکن است به شما بگوید که اغلب اوقات حتی هنگام خواب از آن استفاده کنید. پس از دوره تنظیم اولیه، پروتزها را قبل از خوابیدن خارج سازید. این کار به لثه ها اجازه می دهد که استراحت کنند و به نفع سلامت دهان است. معمولاً پوشش مداوم بافت با مواد دندانپزشکی مطلوب نیست. تحت فشار قرار گرفتن 24 ساعته مخاط، باعث تورم آن شده و منجر به تحلیل استخوان فک می گردد. در ضمن میکروارگانیسمهای حفره دهان در هنگام خواب فعالیت بیشتری داشته و منجر به التهاب بافتهای دهان و گاهی ضایعات قارچی می گردد. اگر افرادی اصرار به استفاده از پروتز هنگام شب را دارند، باید در موقعی دیگر 8-6 ساعت در 24 ساعت پروتز را از دهان خارج سازند.
2-نحوه مراقبت از پروتز کامل چگونه است؟
پروتزها معمولاً بسیار ظریف هستند و اگر حتی از چند سانتیمتری بیفتند، ممکن است بشکند. بنابراین هنگام تمیز کردن آنها روبروی یک سینک پراز آب بایستید. وقتی از آن استفاده نمی کنید، پروتزها را دور از دید و دسترس کودکان نگهداری نمائید.
مثل دندانهای طبیعی، پروتزها هم باید روزانه مسواک زده شوند تا پروتز تمیز و عاری از مواد غذایی و پلاک و رنگدانه ها باقی بماند و دهان نیز سلامت باشد. بهتر است از مسواکهای مخصوص پروتز و یا یک مسواک با موهای نرم استفاده شود. مسواکهای با موهای سخت به پروتز آسیب می رساند.
بعضی افراد از صابون دستشویی یا مایع ظرفشویی ملایم برای تمیز کردن پروتزها استفاده می کنند که هر دو مطلوب است ولی از کاربرد سایر پودرهای شوینده با قدرت سایندگی بالا خودداری کنید. از کاربرد مواد سفیدکننده قوی هم پرهیز کنید، زیرا ممکن است نواحی صورتی رنگ پروتز را سفید نماید. ممکن است دندانپزشک شما یک تمیز کننده پروتز را به شما توصیه نماید.هفته ای یکبار پروتزها را در محلول یک قاشق چایخوری ماده تمیز کننده مثل وایتکس در یک لیوان آب، 8-6 ساعت قرار داده و سپس با آب سرد بشوئید. وقتی از پروتزها استفاده نمی شود باید در آب یا محلول نگهداری ویژه پروتز در یک ظرف دربسته قرار داده شوند، زیرا خشک شدن به شکل آنها آسیب می رساند. هرگز پروتزها را در آب داغ قرار ندهید، زیرا باعث تاب برداشتن پروتز می شود. تمیز کننده های اولتراسونیک نیز برای مراقبت از پروتز بکارمی روند، گرچه استفاده از آن، جایگزین مسواک زدن روزانه نمی شود، هر روز صبح قبل از قراردادن پروتز، لثه ها، زبان و کام را با یک مسواک نرم مسواک بزنید، تا هم تمیز شوندو هم جریان خون در دهان تحریک شود. استفاده از دهانشویه آب و نمک ولرم(یک قاشق چایخوری نمک در یک لیوان آب ولرم) هم بسیار کمک کننده است. استفاده از یک رژیم غذایی معتدل و صحیح برای تأمین سلامتی مهم است.
2-آیا من می توانم تعمیرات جزئی پروتزم را انجام دهم؟
شما با سعی در تطابق و یا تعمیر پروتز جداً به پروتز وسلامت خودتان آسیب می رسانید. پروتزی که به درستی تطابق نیافته باشد، باعث التهاب و زخم می شود. اگر پروتز شکست یا ترک خورد یا یکی از دندانها لق شد، به دندانپزشک خود مراجعه کنید. او اغلب در همان جلسه، تنظیم لازم را انجام خواهد داد. فردی که به درستی آموزش ندیده است، قادر به بازسازی پروتز نیست، آسیب بیشتری به پروتز رسانده و باعث بروزمشکلاتی در دهان می شود. چسب هایی که در بازار فروخته می شوند، مواد شیمیایی مضری دارند که نبایستی روی پروتز مصرف شوند.
2- آیا پروتز نیاز به جایگزین شدن خواهد داشت؟
در طول زمان با توجه به سایش طبیعی، پروتز نیاز به ترمیم یا تعویض خواهد داشت که برای این کار دندانپزشک از همین پروتز فعلی استفاده خواهد کرد. وضعیت دهان نیز با افزایش سن بطور طبیعی تغییر می کند و باعث لقی پروتز خواهد شد.استخوان و لثه ها تحلیل رفته و روابط فکی تغییر خواهد کرد. پروتز لق سبب بروز زخم و عفونت شده، جویدن با آن مشکل است و نمای صورت را تغییر خواهد داد. پس مهم است که به موقع نسبت به تعویض پروتز اقدام شود. ملاقاتهای مرتب با دندانپزشک برای تأمین سلامت دهان و کنترل وضعیت پروتز ضروری است.
بابل/ میدان کشوری/خیابان سرداران۲/کوچه شهید باقرزاده۱/تلفن. ۰۱۱۱۲۲۶۲۷۹۸ث
e.mail. takdent@yahoo.com







